De eerste jaren

Toen de NMVB een buurtspoorlijn wou aanleggen tussen Oudergem en Overijse (doorheen het Zoniënwoud) stuitte dit plan op verzet. Omdat trolleybussen in België nog niet gekend waren - en er ook geen specifieke wetgeving voor bestond, werd uiteindelijk voor de bus gekozen. Deze zou rijden tot de bovenleidingen voor de trolleybus er zouden komen. De lijn Etterbeek-Overijse diende op die manier als proeftuin voor de eerste NMVB bussen.

De eerste 13 bussen kwamen in 1925 en 1926 in dienst. Ze waren opgebouwd op vrachtwagenchassis. Vier constructeurs en twee carrosseriebouwers leverden de eerste bussen. De chassisbouwers waren Auto-Traction (Antwerpen), Bovy-Pipe (Brussel), de Franse dochter van het Zwiterse Saurer en het Franse Scemia. Auto-Traction was een dochterfirma van Minerva en Bovy-Pipe was een van de bekendere Belgische vrachtwagenconstructeurs.

De koetswerken werden opgebouwd door Franco-Belge en Energie. Deze leverden reeds spoorvoertuigen, maar zochten daarnaast naar nieuwe afzetdomeinen. Deze eerste bussen deden soms eerder denken aan omgebouwde vrachtwagens.

De allereerste bussen van de Buurtspoorwegen werden in december 1925 tussen Etterbeek en Jezus-Eik in dienst genomen. Op het dak werden platen aangebracht met de bestemming; daartussen kon bagage gestapeld worden.

NMVB 301
Tabel 1. NMVB reeksen 301-313. Afkortingen: B(rabant), Lg (Luik), H(enegouwen), NL (Namen-Luxemburg), O(ost)-V(laanderen), W(est)-V(laanderen), A(ntwerpen), Lb (Limburg).
ReeksOnderstelKoetswerkIn dienstRegio
301-303 Auto-Traction Franco-Belge 1925 B
304-305 Bovy-Pipe Franco-Belge 1926 Lg
306-307 Saurer Energie 1925 Lg
308-313 Scemia Energie 1925-1926 B (310), H (rest)

De NMVB zag al snel brood in de busexploitatie; heel vlug kwamen er kleine reeksen in dienst. Er kwamen twee types: kleine met minder dan 25 plaatsen (genummerd in de 100- en 200-reeksen) en grote met 40 tot 50 plaatsen (nummers in de 300-reeks).

De eerste kleinere reeksen werden op kleinere lijnen ingezet. Deze hadden enkel deuren vooraan de bus. Bus 201 was een éénling, opgebouwd door Tastenhoye. .

Bus 201 was een éénling, die in de streek van Houffalize werd ingezet. Het dak kon met een laddertje bereikt worden.

NMVB 201
Tabel 2. NMVB reeksen 201-211.
ReeksOnderstelKoetswerkMotorIn dienst
201 Bovy-Pipe Tastenhoye 1925 NL
202-208 Bovy-Pipe Franco-Belge 1925 NL, OV, H
209-211 Bovy-Pipe Tastenhoye 1925 Lg, OV

In de verdere jaren 1920 volgen de kleine reeksen busjes elkaar op. Ze worden volgens noodwendigheid - meestal is dit het openen van een nieuwe buslijn - aangekocht. In deze reeksen maken enkele nieuwe constructeurs hun opwachting: we zien voor het eerst de namen Jonckheere, Miesse en de Atéliers Métallurgiques Nivelles verschijnen.

Er werd in de late jaren 1920 nog een derde reeks nummers - 100 - in het leven geroepen, voor busjes met een capaciteit van ongeveer 10 plaatsen. De eerste kwamen in 1928 in dienst.

Twee vrachtwagens, besteld bij Bovy-Pipe (501) en Auto-Traction (Minerva, 502), werden in 1928 en 1929 tot bus verbouwd. Deze kregen de respectievelijk nummers 219 en 335. Bus 335 heeft nog duidelijk de kenmerken van de eerste busjes uit 1925. Bij bus 219 werd de achterste deur van de zijkant naar de achterkant van de bus verplaatst werd.

Daarnaast leverden Body-Pipe en Minverva respectievelijk 2 en 3 autocars. Deze krijgen een nummer in de 500-reeks.

Tabel 3. NMVB reeksen uit de jaren 1926-1929.
ReeksOnderstelKoetswerkMotorIn dienst
314-318 Minerva Le Roeulx 1926-1927 WV
212-216 Bovy-Pipe La Métallurgique 1927 WV
217-218 Miesse La Métallurqique 1927 B
319-334 Minerva Jonckheere 1928-1929 B, WV, NL, Lg
335 Minerva Tastenhoye 1928 B
101-110 Renault Plas & Mestdagh 1928-1929 NL, Lg, H
219 Bovy-Pipe Paul d'Heure 1929 B

Dat de onderstellen meestal afkomstig waren van Belgische bedrijven, is geen toeval. Het was immers per wet verplicht, dit om de nationale economie te stimuleren.

Deze Miesse / La Métallurgique heeft al een iets mindere « primitieve » uitstraling. Dit kwam ondermeer door de zijramen die nu uit één geheel bestaan.

NMVB 217

Dit kan je ook interesseren

Terug naar boven